Co ciekawego zobaczymy w Rzepedzi?

Standard

Rzepedź to dość duża podkarpacka wieś, która leży w dolinie potoku Rzepedka oraz u zbiegu rzek Osławy i Osławicy. Jej historyczna część to ta położona w dolinie. Część nowsza, przemysłowa znajduje się w pobliżu rzek. Nazwa miejscowości pochodzi z języka wołoskiego, w którym słowo „repede” oznaczało szybki, bystry potok. Wioskę ulokowano tu w 1526 roku na mocy przywileju wydanego przez starostę sanockiego Mikołaja Wolskiego. Była to wieś królewska, która bardzo szybko się rozwijała. Została niestety zniszczona i spustoszona przez wojska Jerzego Rakoczego, w trakcie jego pochodu przez Karpaty. Potem, po II wojnie światowej większość mieszkańców wysiedlono i osada znowu opustoszała. Pozwolono zostać jedynie tym rodzinom, które pracowały na kolei, żeby utrzymać ruch na tutejszej linii.

Po 1956 roku część wysiedlonych mieszkańców powróciła do Rzepedzi. Na przestrzeni wieków wioska znajdowała się pod zaborem austriackim, a potem należała do dóbr rządowych. Jej właścicielami byli między innymi Jan Kanty Podolecki, a także oficer wojsk polskich Stanisław Niezabitowski i Wincenty Pol. Najlepsze czasy dla wsi przyszły, kiedy tutejszym majątkiem zarządzał właśnie Podolecki, poeta i działacz niepodległościowy. Dwór stał się miejscem ożywionego życia towarzyskiego i znajdowali tu schronienie emisariusze oraz powstańcy. Jan tworzył tu (napisał „Hnatowe Berdo”, powieść inspirowaną lokalnym podaniem oraz „Elegię na śmierć wieszcza z Miodobrodu Tymona Zaborowskiego”), zarządzał, prowadził działalność polityczno-kulturalną oraz badał kulturę łemkowską. Po łemkach do dziś zostały tu przede wszystkim dawne chyże, czyli ich zagrody. Oprócz nich, możemy tu znaleźć również kilka interesujących zabytków. Wśród nich warto wymienić XIX-wieczną grekokatolicką cerkiew wraz z dzwonnicą oraz wybudowaną w latach 30. XX wieku kapliczkę Proroka Ilji. Wioska leży na pograniczu Beskidu Niskiego i Bieszczad, może zatem stanowić dobrą bazę noclegową i wypadową w góry – zwłaszcza dla turystów zmotoryzowanych (baza www: meteor-turystyka.pl/noclegi,rzepedz,0.html). Liczne pensjonaty, pokoje gościnne i prywatne kwatery przyjmują gości i zapewniają im noclegi. Rzepedź może się pochwalić również pięknymi małymi Połoninami, których charakterystyczną cechą, w przeciwieństwie do innych górskich pasm, jest to, że nie są zalesione, lecz pokryte łąkami.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>